^ Back to Top

ASM.Channel TV.Online 24 Hrs.

FaceBook สถาบันส่งเสริมการศึกษาและวิจัยเกี่ยวกับอิสลาม

facebook likebox joomla module

มีผู้เยี่ยมชมอยู่ขณะนี้ทั้งหมด

We have 85 guests and no members online

สถิติผู้เข้าเยี่ยมชม

7198829
Today
Yesterday
This Week
This Month
All days
3002
5379
8381
146306
7198829

22-10-2018 เวลา 13 : 18

หมวดหมู่วีดีโอ l Categories VDO.

แผงผังเว๊บไซต์ l Sitemap Menu

หน้าแรก l Home islamicstudiesth.com

คุณลักษณะของความสมถะ ในทัศนะของอิสลาม

คุณลักษณะของความสมถะ ในทัศนะของอิสลาม

ความสมถะ (ซุฮ์ดุน) คือคุณลักษณะทางด้านจริยธรรมที่สูงส่งประการหนึ่งที่อิสลามได้ให้ความสำคัญอย่างมาก ความสมถะในทัศนะของอิสลามนั้นหมายถึง การดำเนินชีวิตอย่างเรียบง่ายและการตัดความผูกพันต่อวัตถุและการยึดติดต่อชีวิตทางโลกนี้ ในขณะเดียวกันมีความผูกพันต่อชีวิตทางจิตวิญญาณและปรโลก แต่ไม่ได้หมายถึงการละทิ้งชีวิตทางโลกและใช้ชีวิตอย่างสันโดษ ออกห่างจากผู้คนและสังคม

      ท่านอิมามอะลี (อ.) ได้ให้คำจำกัดความคำว่า “สมถะ” ไว้อย่างสวยงามยิ่ง โดยที่ท่านกล่าวว่า

الزُّهْدُ كُلُّهُ بَيْنَ كَلِمَتَيْنِ مِنَ الْقُرْآنِ، قَالَ اللَّهُ سُبْحَانَهُ : { لِكَيْلا تَأْسَوْا عَلى ما فاتَكُمْ وَلا تَفْرَحُوا بِما آتاكُمْ } وَمَنْ لَمْ يَأْسَ عَلَى الْمَاضِي وَلَمْ يَفْرَحْ بِالْآتِي فَقَدْ أَخَذَ الزُّهْدَ بِطَرَفَيْهِ.

“ความสมถะนั้นอยู่ในระหว่างสองประโยคของอัลกุรอานที่อัลลอฮ์ (ซบ.) ทรงตรัสว่า เพื่อพวกเจ้าจะได้ไม่ต้องเสียใจต่อสิ่งที่ได้สูญเสียไปจากพวกเจ้า และไม่ดีใจต่อสิ่งที่พระองค์ทรงประทานแก่พวกเจ้า” (1) ดังนั้นผู้ใดที่มิได้เสียใจต่อสิ่งที่สูญเสียไป และมิได้ดีใจต่อสิ่งที่ได้รับมา แน่นอนยิ่งเขาได้รับความสมถะไว้ทั้งสองด้านแล้ว” (2)

      ท่านอิมามซอดิก (อ.) ได้กล่าวว่า

لَيْسَ الزُّهْدُ فِي الدُّنْيَا بِإِضَاعَةِ الْمَالِ وَ لَا بِتَحْرِيمِ الْحَلَالِ بَلِ الزُّهْدُ فِي الدُّنْيَا أَنْ لَا تَكُونَ بِمَا فِي يَدِكَ أَوْثَقَ مِنْكَ بِمَا فِي يَدِ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ

“ความสมถะในโลกไม่ใช่การละทิ้งทรัพย์สิน และการหักห้ามตนจากสิ่งอนุมัติ (ฮะลาล) ทว่าความสมถะในโลกนั้น คือการที่ท่านจะไม่ให้ความไว้วางใจต่อสิ่งที่อยู่ในมือของท่านมากไปกว่าสิ่งที่อยู่ในพระหัตถ์ของอัลลอฮ์ ผู้ทรงเกริกเกียรติผู้ทรงเกรียงไกร” (3)

      คุณลักษณะดังกล่าวนี้จะพบเห็นได้อย่างชัดเจนในบรรดาสหายผู้ช่วยเหลือท่านอิมามฮุเซน (อ.) ในเหตุการณ์อาชูรอ และคุณลักษณะนี่เองที่จะปรากฏในบรรดาผู้ช่วยเหลือท่านอิมามมะฮ์ดี (อ.)

      หนึ่งในภาพสะท้อนหรือผลที่เกิดจากความมีสมถะนั้น คือความไม่ผูกพันต่อชีวิตทางโลกนี้ ยิ่งไปกว่านั้นบรรดาผู้มีสมถะและมีความยำเกรง (ตักวา) นั้นจะมีความผูกพันต่อความตายอย่างมาก ดังเช่นที่ท่านอิมามอะลี (อ.) ได้บรรยายถึงคุณลักษณะของพวกเขาว่า

لَوْ لا الْأجَلُ الَّذِي كَتَبَ اللَّهُ لَهُمْ لَمْ تَسْتَقِرَّ أرْواحُهُمْ فِي أجْسادِهِمْ طَرْفَةَ عَيْنٍ شَوْ قا إِلَى الثَّوابِ، وَ خَوْ فا مِنَ الْعِقابِ

"หากไม่เป็นเพราะอายุขัยที่อัลลอฮ์ทรงกำหนดแก่พวกเขาแล้ว ดวงวิญญาณของพวกเขาจะไม่พำนักอยู่ในเรื่องร่างของพวกเขาแม้เพียงพริบตาเดียว อันเกิดจากความปรารถนาต่อรางวัลตอบแทน และความเกรงกลัวจากการลงโทษ" (4)

      ท่านอิมาอะลี (อ.) ผู้เป็นแบบอย่างของความสมถะนั้น ท่านเองได้กล่าวถึงความตายไว้เช่นนี้ว่า

وَ اللَّهِ لابْنُ أَبِي طَالِبٍ آنَسُ بِالْمَوْتِ مِنَ الطِّفْلِ بِثَدْيِ أُمِّهِ

"ขอสาบานต่ออัลลอฮ์! สำหรับ (ฉัน) บุตรแห่งอบีฏอลิบนั้น มีความผูกพันกับความตายยิ่งกว่าเด็กทารกที่มีต่อเต้านมของมารดาของเขา" (5)

      มุมมองต่อชีวิตของบรรดาผู้ช่วยเหลือของท่านอิมามฮุเซน (อ.) นั้นสูงส่งไปกว่าการดำรงอยู่และการมีลมหายใจอยู่ในโลกนี้ ท่านอิมามฮุเซน (อ.) จะยอมรับชีวิตว่าเป็น “หะยาตัน ฏ็อยยิบะฮ์” (ชีวิตที่สะอาดบริสุทธิ์) และเป็นชีวิตที่เป็นอมตะนิรันดร์ ก็ต่อเมื่อการมีชีวิตนั้นอยู่พร้อมกับเกียรติศักดิ์ศรีและเสรีภาพ ในแนวคิดแห่งอาชูรอ ความตายอย่างมีเกียรติศักดิ์ศรีนั้น คือความหมายอันสูงส่งของการมีชีวิต ส่วนชีวิตที่ต่ำต้อยและไร้เกียรติศักดิ์ศรีนั้นคือความตาย

     ท่านอิมามฮุเซน (อ.) ได้กล่าวว่า

إِنِّي لا أرَى المَوتَ إلا سَعادةً ، وَالحَياةَ مَع الظالمين إِلاَّ بَرَماً

“แท้จริงฉันไม่เห็นความตายเป็นอื่นใดนอกจากความไพบูลย์ และการมีชีวิตอยู่ร่วมกับบรรดาผู้อธรรม คือความอัปยศอดสู” (6)

       ในค่ำคืนของอาชูรอบรรดาผู้ช่วยเหลือทุกคนของท่านอิมามฮุเซน (อ.) ได้เลือกเอาความตายพร้อมกับหัวหน้าปวงเสรีชนของตนเหนือการมีชีวิตอยู่อย่างต่ำต้อยไร้เกียรติ

เมื่อท่านกอซิม บุตรของท่านอิมามฮะซัน (อ.) วัยสิบสามปี ได้ถูกถามโดยท่านอิมามฮุเซน (อ.) ผู้เป็นอาของตนว่า كيف ترى الموت؟ "เจ้าเห็นความตายเป็นอย่างไร"

       ท่านกอซิมตอบว่า أحلى من العسل "หวานยิ่งกว่าน้ำผึ้ง"

       ท่านอิมามฮุเซน (อ.) ได้บรรยายถึงคุณลักษณะของบรรดาสหายและผู้ช่วยเหลือของท่านไว้เช่นนี้ว่า

أما وَاللهِ! لَقَدْ نَهَرْتُهُمْ وَبَلَوْتُهُمْ وَلَيْسَ فيهِمُ إِلاَّ الأشْوَسَ الأقْعَسَ يَسْتَأْنِسُونَ بِالْمَنِيَّةِ دُوني اسْتِئْناسَ الطِّفْلِ بِلَبَنِ أُمِّهِ

“ขอสาบานต่ออัลลอฮ์! ฉันได้ไล่พวกเขาและทดสอบพวกเขาแล้ว และฉันได้พบแล้วว่าพวกเขาไม่ถอยหนีและพร้อมที่จะแอ่นอกรับความตาย โดยที่พวกเขามีความปรารถนาต่อความตายไม่น้อยไปกว่าความผูกพันของทารกที่มีต่อนมมารดาของตน” (7)

      ตามคำพูดของท่านอิมามซอดิก (อ.) บรรดาทหารของท่านอิมามมะฮ์ดี (อ.ญ.) ก็มีคุณลักษณะเดียวกันนี้ พวกเขาจะวิงวอนขอความตายและการเป็นชะฮีดในหนทางของพระผู้เป็นเจ้าและการช่วยเหลืออิมามมะฮ์ดี (อ.) อิมามแห่งยุคสมัยของตน

      ภาพสะท้อนอีกประการหนึ่งของความสมถะ คือความผูกพันต่อพระผู้เป็นเจ้า ต่อการอิบาดะฮ์ การนมาซ การรำลึกพระองค์ คุณลักษะเช่นนี้เห็นได้อย่างชัดเจนในบรรดาชะฮีดแห่งกัรบะลา

      ความผูกพันต่อพระผู้เป็นเจ้าและการอิบาดะฮ์ ทำให้พวกเขาขอประวิงเวลาการทำสงครามจากฝ่ายศัตรู แต่ใช่เนื่องจากกลัวความตาย แต่เนื่องจากจะขอทำอิบาดะฮ์ ทำนมาซ อ่านคัมภีร์อัลกุรอานและภาวนาขอพรต่อพระองค์เป็นค่ำคืนสุดท้าย

      ในค่ำคืนอาชูรอ บรรดาผู้ช่วยเหลือของท่านอิมามฮุเซน (อ.) ต่างหมกมุ่นอยู่กับการทำอิบาดะฮ์และการภาวนาขอพรต่อพระผู้เป็นเจ้า นักประวัติศาสตร์ได้เขียนบันทึกไว้ว่า “เสียงรำพึงรำพันต่างๆ ที่แสดงออกด้วยความรักและความผูกพันของพวกเขานั้นดังอื้ออึง ประหนึ่งดังเสียงของผึ้งที่ได้ยินไปถึงยังโสตประสาททั้งหลาย”

وبات الحسين واصحابه تلك الليلة ولهم دوی كدوی النحل ما بين راكع وساجد وقائم وقاعد

“และในค่ำคืนอาชูรอ เสียงคร่ำครวญของท่านอิมามฮุเซน (อ.) และบรรดาสาวกของท่านนั้นดังอื้ออึง ประหนึ่งดั่งเสียงอื้ออึงของฝูงผึ้ง ในระหว่างผู้ที่โค้งรูกูอ์ ผู้ที่ซุญูด ผู้ที่ยืนและนั่ง” (8)

       ตามบางรายงานได้กล่าวว่า

لهم دوى كدوىالنحل و هم ما بين راكع و ساجد و قارىء للقرآن

“เสียงของพวกเขาอื้ออึงเหมือนเสียงผึ้ง บ้างก็อยู่ในการรุกูอ์ บ้างก็อยู่ในการซุญูด และบ้างก็อ่านอัลกุรอาน” (9)

     เช่นเดียวกันนี้ในช่วงบ่ายของวันอาชูรอ เป็นครั้งที่สองที่มีการขอประวิงเวลาเพื่อทำการนมาซซุฮ์รี่ (นมาซบ่าย) บรรดาผู้ช่วยเหลือของท่านอิมามฮุเซน (อ.) ได้ขอที่จะทำการนมาซครั้งสุดท้ายของตนด้วยการเป็นมะอ์มูม (ตามหลัง) อิมาม (อ.) ผู้เป็นเมาลาของตน เพื่อว่าพวกเขาจะได้กลับไปพบกับพระผู้เป็นเจ้าในสภาพดังกล่าว

     อบูมัคนัฟ ได้รายงานว่า อบูซุมามะฮ์ได้กล่าวกับท่านอิมามฮุเซน (อ.) ว่า “...ข้าพเจ้าปรารถนาที่จะทำนมาซซึ่งเวลาของมันได้มาถึงแล้ว เพื่อจะได้กลับไปพบพระเจ้าในสภาพเช่นนี้” (10)

     ทำนองเดียวกันนี้ในการบรรยายถึงคุณลักษณะของบรรดาผู้ช่วยเหลือของท่านอิมามมะฮ์ดี (อ.ญ.) ได้มีรายงานว่า ท่านศาสนทูตแห่งอัลลอฮ์ (ซ็อลฯ) ได้กล่าวว่า

مجدّون في طاعة الله

“พวกเขาเป็นผู้ที่อุตสาห์และเอาจริงเอาจังในการเชื่อฟังอัลลอฮ์” (11)

      ท่านอิมามอะลี (อ.) ก็ได้กล่าวถึงคุณลักษณะของพวกเขาในความผูกพันต่อพระผู้เป็นเจ้าไว้เช่นนี้ว่า

رجال لاینامون اللّیل لهم دویّ فی صلواتهم کدویّ النّحل یبیتون قیاماً علی أطرافهم و یسبّحون علی خیولهم

“เหล่าบุรุษผู้ซึ่งจะไม่หลับในยามค่ำคืน เสียงในการนมาซของพวกเขานั้นจะดังอื้ออึง ประหนึ่งดั่งเสียงอื้ออึงของฝูงผึ้ง พวกเขาจะใช้เวลาในยามค่ำคืนในการยืนหยัดทำอิบาดะฮ์ และทำการตัสเบี๊ยะห์ (สดุดีต่อพระผู้เป็นเจ้า) บนหลังม้าศึกของพวกเขา” (12)

     ในบางรายงาน ท่านอิมามอะลี (อ.) ได้กล่าวเช่นนี้ว่า

لهم فی اللّیل أصوات، کأصوات الثّواکل حزناً من خشیة الله قوام باللّیل صوّام بالنّهار

“ในยามค่ำคืนเสียงของพวกเขาจะประหนึ่งดั่งเสียงของมารดาที่ทุกข์โศกจากการสูญเสียลูก อันเกิดจากความเกรงกลัวต่ออัลลอฮ์ พวกเขาจะยืนทำอิบาดะฮ์ในยามค่ำคืนและถือศีลอดในยามกลางวัน” (13)

      การเปลี่ยนแปลงทางด้านจริยธรรมที่เกิดขึ้นกับบุคคลทั้งหลาย หนึ่งในปรัชญาสำคัญที่สุดของฮัจญ์ก็เช่นกัน การครอง “อิฮ์รอม” ซึ่งจะนำพามนุษย์ออกจากการเสริมแต่งทางวัตถุเสื้อผ้าและเครื่องประดับเลิศหรูและการห้ามการแสวงหาความสุข เพื่อมุ่งมั่นในการชำระขัดเกลาตนเอง ซึ่งถือเป็นหน้าที่ประการหนึ่งของผู้ครองอิฮ์รอม ซึ่งจะทำให้เขาตัดขาดและหลุดพ้นจากโลกวัตถุ มุ่งหน้าสู่โลกจิตวิญญาณที่ผ่องแผ้วและเต็มเปี่ยมด้วยรัศมี บุคคลที่เคยหลงใหลและยึดติดอยู่กับเกียรติยศ ชื่อเสียงและตำแหน่งจอมปลอมทั้งหลายในสภาวะปกติ ได้หลุดพ้นออกจากสิ่งเหล่านั้น และมองเห็นตัวเองอยู่ในฐานะเท่าเทียมกัน ไม่มีความแตกต่างใดๆ จากเพื่อนมนุษย์ ภายใต้ชุดอิฮ์รอมที่ประกอบด้วยเครื่องนุ่งห่มเพียงสองชิ้นที่ไม่ผ่านการตัดเย็บ

      หลังจากนั้นขั้นตอนในพิธีฮัจญ์ก็จะได้รับการปฏิบัติอย่างต่อเนื่องกัน ซึ่งจะทำให้ความผูกพันทางจิตวิญญาณของมนุษย์ที่มีต่อพระผู้เป็นเจ้าเข้มแข็งขึ้นทีละน้อยและเกิดความใกล้ชิดแน่นแฟ้นเพิ่มมากขึ้น จนสามารถตัดขาดอดีตที่มืดมนและความผิดบาปทั้งหลาย เข้าสู่อนาคตที่สดใส เต็มเปี่ยมไปด้วยรัศมีและความสะอาดบริสุทธิ์ โดยมีคุณลักษณะทางด้านจริยธรรมที่สูงส่งที่อิสลามได้ให้ความสำคัญอย่างมาก ความสมถะในทัศนะของอิสลามนั้นหมายถึง การดำเนินชีวิตอย่างเรียบง่ายและการตัดความผูกพันต่อวัตถุและการยึดติดต่อชีวิตทางโลกนี้ ในขณะเดียวกันมีความผูกพันต่อชีวิตทางจิตวิญญาณและปรโลก


แหล่งอ้างอิง :

1- อันกุรอานบทอัลหะดีด โองการที่ 23

2- บิฮารุ้ลอันวาร, เล่มที่ 70, หน้าที่ 52

3- มะอานิลอัคบาร, หน้าที่ 251-252

4- นะฮ์ญุลบะลาเฆาะฮ์

5- นะฮ์ญุลบะลาเฆาะฮ์

6- อัลมะนากิบ, อิบนิชะฮ์รอชูบ, เล่มที่ 4, หน้าที่ 68

7- มักตะลุลฮุเซน (อ.) มุก็อรร็อม, หน้าที่ 219

8- อัลลุฮูฟ, หน้าที่ 130

9- หะยาต อัลอิมามุลฮุเซน (อ.) เล่มที่ 3, หน้าที่ 175

10- อับซอรุ้ลอัยน์, หน้าที่ 120)

11- บิฮารุ้ลอันวาร, เล่มที่ 36, หน้าที่ 207

12- บิฮารุ้ลอันวาร, เล่มที่ 52, หน้าที่ 308

13- เยามุ้ลค่อลาศ, กามิล สุไลมาน, เล่มที่ 1, หน้าที่ 414


บทความโดย : เชคมุฮัมมัดนาอีม ประดับญาติ

ศูนย์สารสนเทศอิสลาม สถาบันส่งเสริมการศึกษาและวิจัยเกี่ยวกับอิสลาม

ข่าวที่มีผู้อ่านมากที่สุด l Top 10 News.

บทความที่มีผู้อ่านมากที่สุด l Top 10 Articles